BAMPEN CHINE PROTE TEMPLE

Posted on กุมภาพันธ์ 16, 2018 in Guide

‘วัดบำเพ็ญจีนพรต’ วัดจีนเก่าแก่และเล็กที่สุดในประเทศไทย


เมื่อขึ้นชื่อว่า ‘ถนนเยาวราช’ หลายคนอาจจะทราบดีว่าที่นี่ย่อมมีวัดจีนที่เก่าแก่ตั้งอยู่มากมาย แต่ถ้าถามถึงวัดจีนที่เก่าแก่ที่สุดและยังเล็กที่สุดในประเทศไทยอีกด้วยล่ะ จะมีใครบ้างที่รู้ว่าวัดแห่งนั้นคือวัดอะไร?

‘วัดบำเพ็ญจีนพรต’ หรือ ‘วัดย่งฮกยี่’ เป็นวัดจีนขนาดเล็กจิ๋วที่ซ่อนตัวอยู่ในซอยเยาวราช 8 แต่วัดแห่งนี้ไม่ได้มีความพิเศษอยู่ที่ความเก่าแก่หรือขนาดเท่านั้น เพราะที่นี่ยังมีความลับที่น่าสนใจซ่อนอยู่อีกเพียบ วันนี้เราจึงอยากชวนให้ทุกคนมาทำความรู้จัก 5 ความลับของ ‘วัดบำเพ็ญจีนพรต’ ไปด้วยกัน!

1. วัดจีนแห่งแรกของประเทศไทย
วัดบำเพ็ญจีนพรต หรือวัดย่งฮกยี่ แต่เดิมเคยเป็นวิหารของพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรร้างที่มีชื่อเก่าเดิมว่า ‘ย่งฮกอำโดยมีการค้นพบป้ายชื่อลงปีรัชกาลเฉียนหลง ปีอิกเบ้า หรือตรงกับปี .. 2338 ว่ากันว่าสร้างโดยชาวจีนในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ ต่อมาพระอาจารย์สกเห็งเดินทางมาจากประเทศจีน (ราวก่อนปี .. 2414) และได้มาอาศัยวิหารร้างแห่งนี้ในการพักอาศัย ภายหลังท่านจึงได้ปฏิสังขรณ์วิหารพร้อมกับเปลี่ยนชื่อเป็นย่งฮกยี่’ ในปีพ.. 2430 และได้รับพระราชทานชื่อในภาษาไทยจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 5 ว่า ‘วัดบำเพ็ญจีนพรต’ นอกจากนี้รัชกาลที่ 5 ยังทรงพระราชทานสมณศักดิ์ให้พระอาจารย์สกเห็งเป็นพระเจ้าคณะใหญ่จีนนิกายรูปแรกของไทยอีกด้วย



2. 
วัดจีนที่เล็กที่สุดในประเทศไทย
ถึงแม้ว่าวัดบำเพ็ญจีนพรตจะถือเป็นวัดจีนแห่งแรกของประเทศไทย แต่รูปแบบสถาปัตยกรรมของวัดนี้กลับไม่ถูกนำไปใช้เป็นแบบอย่างในการสร้างวัดจีนแห่งอื่นๆ ในประเทศ นั่นก็เพราะว่าวัดแห่งนี้ตั้งอยู่ในอาคารสูงหลายชั้นตามลักษณะที่ดินที่ราคาสูงและแออัดของถนนเยาวราช ดังนั้นผังของสถาปัตยกรรมภายในจึงถูกดัดแปลงไปตามความเหมาะสม ส่วนวัดจีนที่ถือว่ามีผังสถาปัตยกรรมแบบจีนอย่างแท้จริงและเป็นต้นแบบของวัดจีนแห่งอื่นๆ ในไทยก็คือวัดที่เราทุกคนรู้จักกันดีอย่าง ‘วัดเล่งเน่ยยี่’ หรือวัดมังกรกมลาวาสนั่นเอง


3. 
เคยเป็นโรงแรมมาก่อนในสมัยรัชกาลที่ 5
นอกจากจะเคยเป็นวิหารร้างมาแล้ว ในสมัยรัชกาลที่ 5 ที่นี่เคยเป็นมีส่วนหนึ่งเป็นโรงแรมมาก่อนด้วย เพราะในแถบนั้นอยู่ใกล้กับท่าเรือราชวงศ์ที่มีเรือสำเภาและเรือกลไฟจากประเทศต่างๆ จะเข้ามาเทียบท่า คนจีนจำนวนมากจึงมักมาพักอาศัยที่โรงแรมบนถนนเยาวราช โดยถ้าลองเดินขึ้นไปชมจะพบว่ายังคงหลงเหลือลักษณะของห้องพัก ห้องดูดฝิ่นและเฟอร์นิเจอร์ไม้สมัยรัชกาลที่ 5 เก็บรักษาเอาไว้ด้วย


4. 
ป้ายชื่อวัดที่ ร.5 พระราชทาน
นอกจากวัดบำเพ็ญจีนพรตนี้จะได้รับพระราชทานชื่อในภาษาไทยจากรัชกาลที่ 5 แล้ว ยังได้รับพระราชทานป้ายชื่อที่ลงลายมือของรัชกาลที่ อีกด้วย โดยวัดแห่งนี้ยังเก็บรักษาป้ายชื่อวัดในแต่ละสมัยเอาไว้ให้ศึกษากันอยู่ครบ แต่จุดสังเกตของป้ายชื่อพระราชทานนี้ก็คือ ป้ายชื่อเดียวที่เป็นภาษาไทยนั่นเอง

5. พระอรหันต์ 18 องค์ที่สร้างด้วยศิลปะผ้าป่านลงรักปิดทอง
ศิลปะการสร้างพระด้วยผ้าป่านลงรัก (Dry Lacquer Sculpture) เป็นอีกสิ่งหนึ่งที่น่าสนใจในวัดบำเพ็ญจีนพรต เพราะเป็นศิลปะที่หาชมได้ยากในประเทศไทย ในภาษาจีนเรียกว่า ‘เจี๋ยจูฝอเซี่ยง’ หมายถึงวิธีสร้างพระปิดทับผ้าป่าน โดยกรรมวิธีการสร้างจะแบ่งออกเป็นคร่าวๆ 4 ขั้นตอนคือ 1. การขึ้นหุ่นด้วยดินหรือไม้ไผ่ 2. การปิดทับผ้าป่านลงบนหุ่นด้วยกาวหนังสัตว์ 3. การแกะผ้าป่านที่แข็งเป็นทรงแล้วออกจากแบบและเชื่อมรอยแยกให้ติดกัน และสุดท้ายคือ 4. การลงรักปิดทอง คล้ายกับการทำเปเปอร์มาเช่ (Papier-mâché) ด้วยผ้าป่านนั่นเอง


ได้รู้ความลับของวัดบำเพ็ญจีนพรตแห่งนี้กันไปแล้ว
ถ้าหากใครอยากแวะมาสักการะหรือชื่นชมความสวยความงามของประวัติศาสตร์ก็สามารถขึ้นรถประจำทางสาย 4, 21, 25, 53, 73, 73, 507, 529 และ 542 มาลงที่ถนนเยาวราชแล้วเดินต่อมาที่ซอยเยาวราช 8 ได้เลย

358
VIEWS

Pop

Urban Curator, นักเขียน, นักเดินทาง ควบคอสตูมดีไซน์เนอร์ ผู้เติบโตในย่านเมืองเก่าและมีความสุขทุกครั้งที่ได้จัดกระเป๋าออกไปรู้จักโลก ปัจจุบันกำลัง In a Relationship with ศิลปะ หนัง พิพิธภัณฑ์ เสื้อผ้ามือสองและการเดินเรื่อยเปื่อย